حکایتی از مملکتداری میرزا تقی خان فراهانی به قلم استاد محمود حکیمی

در ماه صفر سال 1267 هجری قمری به امیرکبیر اطلاع دادند که در شهر تهران چند بیمار مبتلا به آبله پیدا شده که معالجات درمورد آنها موثر واقع نشده و مرده اند.

امیر از شنیدن این خبر به شدت نگران شد و فورأ امر کرد که در تمام شهر تهران و ولایات نزدیک برنامه آبله کوبی اجرا شود تا بیماری گسترش نیابد و مردم نجات پیدا کنند.

.

عدم حرمت قرض ربوى استنتاجى

در بعضى از كشورهاى اسلامى قرض را به دو نوع تقسيم كرده اند: استهلاكى و استنتاجى، يا به تعبير ديگر، مصرفى و توليدى. به اين معنا كه شخص براى گذراندن زندگى و تهيه نان شب خود و يا ورشكستگى و بيچارگى قرض نمى كند; بلكه براى اينكه آن را استنتاج كند و با آن، كسب كند و يا خانه بسازد و امثال آنها (كه براى استنتاج است)، يا براى اينكه سرمايه خود را زيادتر نمايد، قرض مى كند. آيا مى توان گفت ادلّه شرعى در باب ربا، تماماً متوجه قرضهاى استهلاكى (مصرفى) است و قرضهاى استنتاجى را در بر نمى گيرد؟

پاسخ :
عدم حرمت قرض ربوى استنتاجى (كه نه تنها باعث جلوگيرى از معروف و تجارت و كسب و كار نمى شود، بلكه وسيله اى براى رونق بازار و اقتصاد سالم است)، خالى از قوّت نيست، هر چند احتياط در به كار بردن حيل در اين قِسم ربا و زياده مطلوب است و ادلّه حرمت ربا شامل اين گونه زياده هاى استنتاجى، همانند انواع ديگر از زياده نيست و ربا لغةً و عرفاً و روايةً به معناى مطلق زياده است كه قطعاً آن معنى مقصود و مراد از ادلّه حرمت نيست، بلكه مراد، زياده خاصّى است كه آن هم با كمك قرائن و شواهد و علل و حكم تحريم ربا كه در روايات و آيات آمده و به آن اشاره شده، مختصّ به همان رباى استهلاكى است كه گاهى سبب مى شده كه بدهكاران مجبور شوند براى اداى بدهى خود، نعوذبالله، مادران و خواهران و دختران خود را براى تأمين بدهى به اعمال ناروا وادار نمايند كه حديث معروف صحيح «درهم ربا اشدّ من سبعين زنية كلّها بذات محرم»، ظاهراً به همين مناسبت تاريخى است.

 من لازم مي دانم در همين جا از پيشنهاد به جا و شايسته سركار خانم فاطمه رجبي در خلع لباس آقاي خاتمي تشكر و قدرداني نمايم چرا كه اگر مجموع محافظه كاران يك حرف حسابي كه خواسته جوانان (به ويژه از نوع اصلاح طلب آن) است ، زده باشند همين بحث خلع لباس است چرا كه اين حقير معتقدم خاتمي به عنوان يك چهره برجسته ملي كه به حق بايد او را بزرگمرد حال حاضر ايران مصيبت زده دانست.  كه حتي آبرويش را براي كشورش گرو مي گذارد دو اشكال اساسي داشته و دارد.

 اول اينكه: او يزدي است و چون يزدي ها به شجاعت !!معروفند ،ايشان هم در برخي بزنگاه هاي تاريخي تا دلتان بخواهد شجاعانه! تصميم گرفت البته يزدي بودن مزايايي هم دارد كه از آن جمله صبر و حوصله و مدارا است.

  دوم اينكه: آخوند و آخوند زاده بود و روحيات آخوندي در او وجود داشت و همين امر باعث پذيرش برخي مناسبات غير مدرن وغير دمكراتيك در برهه هاي حساس ازسوي وي مي گرديد.

ايراد اول كه ذاتي است و راهي براي علاج آن وجود ندارد اما با پيشنهاد شجاعانه خانم رجبي انشاالله مشكل دوم ايشان حل خواهد شد وايشان ازجمع ملاها خارج وبه جمع آدمها خواهندپيوست هرچند به قول معروف: ملاشدن چه آسان ،آدم شدن  چه سخته

تازه بعضيها مثل آقاي خميني معتقد بودند:ملاشدن چه سخته،آدم شدن محاله !

درنهايت اميدوارم آقاي خاتمي مصداق بارز اين بيت شود:

جامه زهد و ريا كندم و بر تن كردم 

                  خرقه پير خراباتي وهوشيار شدم 

انسانیت در خطر

احتمالأ تا چند ماه آینده و شاید حتی تا چند روز آینده کشور ما در یک وضعیت فوق العاده قرار بگیرد . از تحریم گرفته تا خدای نکرده حمله نظامی و ...

کارشناسان و صاحب نظران  از زوایای مختلف اقتصادی و سیاسی به پیامدهای چنین وضعیتی آن هم در حد امکان و شرایط بسته اطلاع رسانی پرداخته انداما می خواهم نظر دوستانم را به یک نکته مهمتر و اساسی تر جلب کنم.آیا  تا بحال فکر کرده اید که در صورت بروز چنین شرایطی مردم ما که درسالهای اخیر به شدت منفعت طلب ، عافیت اندیش وگریزان  از ارزشهای فردی واجتماعی اخلاقی شده اند با هم چه رفتاری خواهند داشت؟ به نظر شما در صورت مواجهه با گرانی و یا کمبود کالاهای اساسی در بازار این مردم تا چه اندازه قابل کنترل خواهند بود؟ و یا امنیت اجتماعی به چه شکلی در خواهد آمد؟ آیا در چنین شرایطی کسی به فکر کودکان گرسنه، زنان بی پناه و پیران سالخورده و ناتوان خواهد بود ؟ این سوالی است که همه کسانی که در فعالیتهای سیاسی و اجتماعی حضور دارند موظفند هر روز از خود بپرسند و مهمتر از آن خودرا برای مواجهه با چنین شرایطی و فداکاری و جوانمردی به هنگام وقوع آماده سازند. قطعأ در آن هنگامه چپ و راست دیگر معنایی نخواهدداشت و همه ما بایدصادقأنه  و خالصانه و با دلی از دریا به استقبال خدمت به همنوعا ن بشتابیم  و اجازه ندهبم انسانیت درخطر افتد.   

بسم الله الرحمن الرحیم

هست کلید در گنج حکیم